ЕУ

ЕУ бара крај на програмата за „златни пасоши“

Европската комисија објави покренување постапка против Малта и Кипар во врска со шемите за „златен пасош“ што им овозможува на инвеститорите да купат државјанство на ЕУ, што предизвикува загриженост од Брисел за безбедноста, перењето пари и корупцијата, објави денес „РСЕ“ кои укажуваат дека и други европски земји имаат такви програми.

Европската комисија им одреди рок на два месеци на Кипар и Малта да ги суспендираат програмите и соопшти дека на крајот може да донесе одлука за упатување на случајот до Европскиот суд на правдата, објави Асошиејтед прес, нагласувајќи го тврдењето на Брисел дека овие профитабилни програми ја поткопуваат „суштината на државјанството на ЕУ“.

Кипар неодамна објави дека ја завршува својата програма поради обвинувањата дека највисокиот државен функционер и пратеник се обидуваат да ги заобиколат строгите правила за проверка. Иако властите велат дека ќе ја завршат својата програма до 1 ноември, Брисел предупредува дека Кипар планира да продолжи со обработка на тековните барања.

Малта одговори дека нејзината програма наскоро ќе биде укината и заменета со нови регулативи за престој „кои ги земаат предвид загриженоста и препораките на Европската комисија“, но, забележува АП, истовремено ја брани шемата, инсистирајќи дека тоа помогнало „да се спасат животи и работни места“ за време на пандемијата на коронавирус“.

Програмата за „златни пасоши“ на Кипар беше воведена по финансиската криза во 2013 година, што ја доведе земјата на работ на банкрот и ја принуди да прифати програма со која привлекоа бројни странски инвеститори кои пак добија пасоши, односно автоматски пристап до сите членки на ЕУ.

Организацијата за следење на корупцијата, Транспаренси Интернешнл, ја поздрави одлуката на Комисијата, но исто така побара да се проучат слични шеми низ целата Унија, особено спомнувајќи ги Португалија и Австрија, со цел да се утврди дали тие се легални.

Кипар и Малта собраа милијарди евра со продажба на илјадници посакувани патни исправи, кои во некои случаи овозможија државјанство на ЕУ дури и за луѓе за кои матичните земји издадоа налози за апсење, истакнува „Њујорк Тајмс“.

Малта и Кипар се познати по лабавите рамки за финансиско регулирање, чии банкарски системи честопати се користат за перење пари и затајување данок, особено од руски и азиски милијардери.

Неодамна, истакна весникот, истрагата на „Ал Џезира“ во Кипар покажа груба практика на истакнати политичари што може да им овозможи на богатите луѓе со криминално досие да добијат државјанство на ЕУ преку пасошите на двете земји, нудејќи им законска заштита и право на слободно патување во рамките на ЕУ.

Програмата на Малта беше лансирана во 2014 година, а до средината на 2017 година издаде повеќе од 2.000 пасоши и собра 718 милиони евра, додека Кипар издале околу 4.000 пасоши од 2013 година, со што собрала седум милијарди евра. Програмата им овозможува на странците да добијат кипарски пасош за најмалку два милиони евра во инвестиции во земјата, обично во недвижен имот, со минимални дополнителни барања и слаб надзор.

Додека кипарските и малтешките иницијативи се најозлогласени во ЕУ, забележува весникот, програмата за плаќање пасош ја спроведува и Бугарија, додека повеќето други членки на ЕУ нудат програми за престој на странски инвеститори, што во некои случаи лесно доведува до целосно државјанство.

Системот кој им нуди на државјанството на инвеститорите претставува ризик за безбедноста, транспарентноста и вредностите што го поддржуваа проектот ЕУ, соопшти Брисел, истакнувајќи дека биле преземени мерки против Кипар и Малта, додека изразите на загриженост биле испратени во Бугарија и биле побарани повеќе детали, јави европскиот телевизиски канал „Еуроњуз“.

Во програмите за издавање пасоши на инвеститори, ниту една од тие три земји не бара вистинска врска со државата или физички престој на поединец, тврди Европската комисија. Со државјанството доаѓаат придобивките што ги ужива кој било друг граѓанин на земја-членка на ЕУ – слободата да патуваат, живеат и работат низ целата Унија, па дури и да гласаат на одредени избори.

Комисијата забележа дека шемите за државјанство на инвеститори вклучуваат недостаток на силно проверување на апликантите што доведува до безбедносни ризици. Исто така, постои загриженост за перење пари, затајување данок и недостаток на транспарентност и информации.

Европската комисија исто така вели дека истите ризици како и шемата за државјанство на инвеститори ги сноси програмата за престој, што овозможува престој, но и слобода на патување низ Шенген зоната. Програмата „златни визи“ е достапна кај 19 члена плус Велика Британија, додава „Еуроњуз“.

Штом Кипар објави суспензија на програмата што на богатите инвеститори им нуди „златни пасоши“ на ЕУ, другите почнаа да ја пополнуваат празнината, посочува „Фајненшл тајмс“.

„Изберете црногорско државјанство наместо Кипар!“, објави веб-страницата на „Дискус холдингс“, официјален агент на црногорската шема, посочувајќи на безвизниот пристап на Европската заедничка шенген зона за патување во 26 земји.

Во изјава за Фајненшл тајмс, „Дискус холдингс“ истакна дека црногорската иницијатива им помага на клиентите кои бараат поголема меѓународна мобилност да инвестираат во владини проекти што создаваат работни места.

Црна Гора, која преговара за влез во ЕУ, е меѓу потенцијалните корисници на оваа шема по скандалот што изби на Кипар со политичари за кои се откри дека се поврзани со програмата за издавање пасоши на инвеститори.

Според лондонскиот весник, аферата го потенцирала неуспехот на долгорочните напори на ЕУ да ги регулира програмите што продаваат државјанства на Малта, Кипар и Бугарија – и праша дали ЕУ има оружје или волја за тоа.

Поврзани вести

Неколку европски земји нема да екстрадираат граѓани во Велика Британија, меѓу нив и балканска држава

Никола Поповски

Џонсон изјави дека им го должи својот живот на здравствените работници кои го лекуваа од коронавирус

Баба се откажала од респиратор: Чувајте го тоа за некој помлад

Турција кон ЕУ: Не е конструктивно и понатаму да се користи јазикот на санкциите

Stefanija Kuzmanovska

Како шпанската полицијата се справува со оние кои го прекршуваат правилото за карантин (ВИДЕО)

Меркел го критикуваше Курц за одлуката да не прифаќа мигранти од Грција

Влатко Зорба